ورزش مؤثرترين راه جلوگيري و درمان ناهنجاري هاي مفصل زانو
خراسان شمالي - مورخ یکشنبه 1389/03/02 شماره انتشار 17556

عبداللهيان اندام تحتاني به ويژه زانو علاوه بر آن که به عنوان يک عامل مهم در جا به جايي به شمار مي رود وضعيت ايستاده و قامتي را نيز تحت تأثير قرار مي دهد. براي داشتن وضعيت بدني مناسب لازم است ساختارهاي عضلاني، استخواني و مفصلي در اين قسمت از بدن، از سلامت و قدرت کافي برخوردار باشند. وجود هر گونه ضعف عضلاني، انحرافات و شکستگي هاي استخواني در اين ناحيه موجب بروز ناهنجاري هايي در اندام تحتاني مي شود. شايع ترين اين ناهنجاري ها زانوي پرانتزي و ضربدري است. تشخيص به موقع اين ناهنجاري ها و اقدام به درمان آن ها از پيشرفت بيش از حد ناهنجاري جلوگيري خواهد کرد.بهترين و تأثيرگذارترين درمان و پيشگيري از بروز ناهنجاري ها، انجام فعاليت هاي ورزشي مناسب و علمي است.يک کارشناس ارشد تربيت بدني و علوم ورزشي در خصوص اين ناهنجاري مي گويد: زانوي ضربدري و پرانتزي نوعي عارضه و اختلال در راستاي طبيعي ساق پا است که هر کدام شيوه درمان مجزا و منحصر به فردي دارد به طوري که استفاده نادرست از يک حرکت ممکن است موجب افزايش اين عارضه شود.«صادق صابري» در خصوص ويژگي هاي فرد مبتلا به عارضه زانوي پرانتزي اظهار مي دارد: فرد مبتلا به روي لبه خارجي پا راه مي رود و زانوها از يکديگر با فاصله قرار دارند.وي خاطر نشان مي کند: عارضه زانوي پرانتزي خفيف طي 2 يا 3 سال اول زندگي شايع است که بيشتر به دليل رشد و تحرک کودکان ايجاد مي شود و تا قبل از سنين مدرسه برطرف خواهد شد.وي ادامه مي دهد: اين عارضه به عنوان شايع ترين ناهنجاري اندام تحتاني در بين دانش آموزان مقطع راهنمايي گزارش شده است. وي تصريح مي کند: ضربدري بودن زانوها طي 2 تا 6 سالگي و به طور شايع در کودکان ديده مي شود و حداکثر شيوع آن 3 تا 4 سالگي است و در کودکان به دليل رشد تا سن 10 سالگي بهبود پيدا مي کند.«صابري» در خصوص علل بروز اين ناهنجاري ها مي گويد: راه افتادن زودرس کودک، شکستگي ها و بدجوش خوردگي هاي مفصل زانو و ضعف و کوتاهي عضلات حرکت دهنده مفصل زانو، از عوامل اصلي ايجاد اين ناهنجاري هاست.وي يادآور مي شود: سائيدگي بيش از حد کناره خارجي کفش در ناهنجاري زانوي پرانتزي و سائيدگي در کناره داخلي کفش در زانوي ضربدري يکي از نشانه هاي بارز در اين نوع عارضه هاست که مي تواند به تشخيص آن کمک کند.وي کاهش ارتفاع پايين تنه، آرتروز زودرس، درد و احساس خستگي را از عوارض ناشي از اين ناهنجاري ها عنوان مي کند. «صابري» مي افزايد: براي معاينه و شناسايي اين نوع عارضه ها مي توان از خط شاقولي و براي مشخص کردن دقيق ميزان پرانتزي بودن از متر نواري استفاده کرد.وي با اشاره به عوامل مختلف تأثيرگذار بر اين ناهنجاري ها خاطر نشان مي کند: اين ناهنجاري ها ممکن است بر اثر بيماري هايي که روي استخوان يا مفصل زانو اثر مي گذارند و يا آسيب صفحات رشد زانو و يا فلج اطفال ايجاد شود اما علت عمده آن را مي توان ضعف يا کوتاهي عضلات اين ناحيه از اندام تحتاني دانست.اين کارشناس ارشد تربيت بدني و علوم ورزشي به نقش مؤثر و مهم فعاليت هاي ورزشي و بدني و يافته هاي طب ورزش اشاره مي کند و اظهار مي دارد: انجام حرکات کششي و تقويتي از ضعف و کوتاهي عضلات جلوگيري و موجب بهبود وضعيت قرارگيري مفصل زانو مي شود اما لازم است براي اجراي دقيق و علمي حرکت مناسب با عارضه ايجاد شده دقت لازم انجام شود و حرکت هاي مربوط به پاي پرانتزي به جاي ضربدري استفاده نشود زيرا امکان تشديد عارضه وجود دارد.وي در خصوص اقدامات درماني و اصلاحي براي اين ناهنجاري ها مي گويد: تصحيح راه رفتن به شکلي که پنجه مستقيم و در مسير خط پيشرفت قرار گيرد، هم چنين تصحيح کفش و تعويض کفش هايي که سائيدگي طرف خارج يا داخل آن بيشتر از حد معمول است از اقدام هاي اوليه براي اصلاح و درمان به شمار مي رود.«صابري» عنوان مي کند: پرهيز از نشستن در وضعيت چهارزانو براي زانوي پرانتزي و پرهيز از نشستن قورباغه اي و انجام حرکات پرشي عمودي در عارضه پاي ضربدري بايد مورد توجه قرار گيرد.وي خاطر نشان مي کند: براي تمرين هاي کششي مؤثر در عارضه پاي پرانتزي مي توان به شکم خوابيد، مچ پا را به خارج چرخاند و زانو را راست کرد تا عضلات پشت ران کشيده شوند. اين حرکت را مي توان در وضعيت خوابيده به پشت نيز انجام داد.وي اضافه مي کند: در وضعيت ايستاده کنار يک ميز از پهلو قرار بگيريد و به ترتيب يک پا را به طور مستقيم بالاي آن بگذاريد سپس پاي اتکا را دورتر نگه داريد و با تنه به طرف پايي که روي ميز قرار دارد خم شويد.وي در ادامه عنوان مي کند: در وضعيت نشسته با گرفتن مچ پا آن را به حالت چرخشي به خارج ببريد و يا به حالت قورباغه با کمک دست ها، تنه را از زمين جدا کنيد و با فشار کنترل شده جانب داخلي ساق روي زمين، جانب داخلي زانو را تحت کشش قرار دهيد.وي هم چنين انجام تمرين هاي همراه با مقاومت را بسيار مؤثر مي داند و مي افزايد: در وضعيت ايستاده کنار ديوار با جانب خارجي ساق به ديوار فشار آوريد و پاها را از هم دور کنيد. هم چنين مي توان از مقاومت دست روي کنار پا استفاده و در مقابل باز شدن پاها از طرفين بدن ايجاد مقاومت کرد.«صابري» در خصوص حرکت هاي مؤثر در ناهنجاري پاي ضربدري مي گويد: در وضعيت نشسته به حالت چهارزانو با کمک دست ها، يک ران را بالا آوريد و زانو را به سينه نزديک کنيد البته در حالتي که تنه قائم باشد. هم چنين مي توان پاها را به طور کامل باز کرد و يکي از پاها را از زمين بلند و از خط وسط بدن عبور داد تا حدي که به پاي مخالف نزديک شود.وي انجام حرکت قيچي پاها را در اين عارضه مفيد مي داند و خاطر نشان مي کند: مي توان در وضعيت خوابيده به پشت، دست ها را به صورت باز و دور از هم و پاها را کشيده قرار داد و با بلند کردن يک پا و عبور آن از روي بدن آن را به پنجه دست مخالف نزديک کرد.وي عنوان مي کند: در حالت نشسته، کف پاها را به يکديگر بچسبانيد و زانوها را از هم دور کنيد و سپس با دست ها روي زانو اعمال مقاومت کنيد. استفاده از توپ يا شيء انعطاف پذير در بين زانوها و اعمال فشار نيز بسيار مؤثر است.وي تصريح مي کند: در وضعيت نشسته و پاهاي باز با دست از داخل ران اعمال مقاومت کنيد. هم چنين در حالت خوابيده به شکم مي توان با مقاومت در برابر خم شدن زانو عضلات مؤثر روي مفصل زانو را در پشت ران تقويت کرد.



امتياز كاربران:
امتياز بدهيد:
نظرات
نام:
ايميل:
نظر:
كد امنيتي
کد مشخص نیست


كد امنيتي: